Terug naar het nieuws

De opkomst van 'huisstilte': is het de sleutel tot een vredig leven?

De opkomst van 'huisstilte': is het de sleutel tot een vredig leven?

door Emma Beddington - oorspronkelijk gepubliceerd in The Observer, 20 augustus 2023

'Huis stilmaken' is een nieuwe interieurtrend die (op de juiste manier) voor rust zorgt in deze onrustige tijden. Experts, waaronder Poppy Szkiler, oprichtster en CEO van Quiet Mark, onthullen hoe je het geluidsniveau kunt verlagen en zo de rust kunt herstellen.

Omslag: Model Nicole B draagt een jurk van Nobody's Child. Foto: Alex Telfer/The Observer

Ik verlang zo naar een rustig leven. Alles voelt overweldigend voor deze overspannen vrouw van middelbare leeftijd; mijn hoofd is een chaotische bende van stress door de ' sandwichgeneratie ', werkstress en de angst voor een dreigende planeetramp. Ik heb geprobeerd de rust te vinden waar ik zo naar verlang: we zijn verhuisd naar een vrijstaande woning in een rustige buitenwijk; we hebben dubbel glas en dikke gordijnen laten plaatsen; ik heb mijn bureau met uitzicht op de tuin gezet. Dus waarom voel ik me zo gespannen als ik mijn toevluchtsoord, mijn toevluchtsoord in deze lawaaierige wereld, binnenstap? Waar is mijn rust en kalmte gebleven?

Laten we eens kijken wat ik aantref als ik thuiskom, gezien door de ogen van Rachel Cordingley van A Tidy Mind, een bedrijf gespecialiseerd in het organiseren en opruimen van huizen: "Papier, papier, schoenen, schoenen, schoenen... ansichtkaarten met kippen... WD40. Is dit een tafel?"

Cordingley scant de omgeving rond mijn achterdeur. Op tafel ligt een stapel ongeopende enveloppen, onhandig vastgeklemd onder een mok en de hondenriem. Tegen de muur staat een stapel vloerplanken; onder de printer staat schoenpoets en op de plank een kerstversiering. Dit is geen kamer, dit is een to-do-lijst – en die schreeuwt het uit zodra ik mijn sleutel in het slot steek. Overal elders is het net zo lawaaierig. Er is gewoon zo veel spullen – gekregen, gekocht, of schijnbaar onbewust binnengeslopen. Zelfs mijn nachtkastje is een warboel van wondermiddelen die slaap of een stralende huid beloven, boeken, bedsokken, prullaria en losse, mysterieuze pillen. Geen wonder dat ik zo slecht slaap met al dat geklets naast mijn hoofd.

Mijn huis heeft behoefte aan 'stilte', een interieuridee dat momenteel veel aandacht trekt. Het draait allemaal om het elimineren van visuele 'ruis': alles wat overbodig, storend of disharmonisch is. "Alles in je kamer heeft een stem... en neemt visuele, fysieke en zelfs emotionele ruimte in beslag", aldus interieurblogger Myquillin Smith van The Nester. "Door je ruimte stil te maken, verwijder je al die stemmen in één keer." Volgens het concept van 'stil wonen' creëren spullen die je verzamelt, de rommel van het dagelijks leven, maar ook dingen die je zelf hebt uitgekozen – ornamenten, schilderijen en decoratieve snuisterijen – een soort zoemend geluid. Je bent je er waarschijnlijk niet eens van bewust – een fenomeen dat vaak, in een misschien wat onhandige mix van metaforen, wordt omschreven als 'huisblindheid'. Maar het cumulatieve effect kan een nerveuze explosie zijn, als avant-garde free jazz. Minder bezittingen, zorgvuldig en weloverwogen uitgekozen, kunnen kakofonie transformeren in pure harmonie.

Boven: Minder bezittingen, zorgvuldig en weloverwogen uitgekozen, kunnen kakofonie in pure harmonie veranderen. Foto: Alex Telfer/The Observer

Het elimineren van huiselijk lawaai voelt actueel aan: onze rumoerige, alarmerende wereld wakkert een verlangen naar stillere ruimtes aan en ontwerpers spelen daarop in. "Er heerst chaos in de wereld", zegt Sally Denning, auteur van Calm: Interiors to Nurture, Relax and Restore. "Het is nog nooit zo belangrijk geweest om te proberen een ruimte te creëren waar je je vredig voelt."


Dat sentiment wordt gedeeld door Sarah Andrews, interieurgoeroe en auteur van The Poetry of Spaces, een lofzang op een vredig en weloverwogen leven. Ze omschrijft zichzelf als "erg gevoelig voor zintuiglijke prikkels. Ik woon ver weg van mensen in een enorm stil huis", vertelt ze me vanuit haar huis in Californië. Voor haar is het concept van een stil huis een manier van leven. "Ik moet er de hele tijd zo mee leven."

Tash Bradley, directeur interieurontwerp bij verfbedrijf Lick, heeft onlangs haar eigen woonruimte 'stil' gemaakt en beschrijft het proces als "inzicht krijgen in welke spullen je echt mooi vindt, welke een doel hebben en welke je daadwerkelijk nodig hebt". Het werkt, zegt ze. "We voelen ons blij en rustig en het huis voelt veel vrediger aan. Ik denk dat het komt doordat we weten waar alles is en dat het zijn plek heeft. Maar ook doordat alle overbodige spullen zijn opgeruimd, krijgt alles de ruimte om te ademen en geniet je meer van de spullen die je wél hebt."

Er is enige steun voor het idee dat stilte een manier kan zijn om tot rust te komen, gebaseerd op onderzoek naar de cognitieve impact van visuele ruis. Studies hebben aangetoond dat een overdadig versierde omgeving het concentratievermogen van kinderen kan beïnvloeden; bij volwassenen kunnen constante visuele herinneringen aan onze wanorde onze mentale reserves uitputten. Mensen die zich overweldigd voelen door hun omgeving, hebben ook meer de neiging om dingen uit te stellen.


Ik heb zelf dringend behoefte aan focus en die stapel ongelezen berichten is een duidelijk teken dat ik een meester in uitstellen ben geworden. Zou het echt helpen om mijn huis stil te maken? Cordingley denkt van wel. Haar werk heeft haar herhaaldelijk laten zien hoe nauw onze leefomgeving en onze emotionele toestand met elkaar verbonden zijn. Een aanzienlijk deel van haar cliënten is neurodivers en gedijt goed in rustige ruimtes, hoewel wat werkt per cliënt verschilt. Iemand met een hersenbeschadiging heeft misschien alles op open planken nodig; autistische cliënten, zegt ze, houden over het algemeen van orde. "Alles is opgeruimd en het voelt alsof er ruimte is." Haar filosofie combineert esthetiek en functionaliteit op een manier die heel rustgevend is. "Alles heeft zijn eigen plek; het ziet er mooi uit, maar het is ook functioneel."

We bespreken de voorgestelde methode om ruimte te besparen (instructies vind je op de Instagram van The Nester of bekijk de video's van TikTok-minimalist @downsizeupgrade). In essentie haal je alles uit een ruimte, wacht je even (idealiter 24 uur) en neem je vervolgens weloverwogen beslissingen over wat je daar wilt hebben. Voor Cordingley is het een kans om te beseffen dat minder echt meer is. "We hebben een dak boven ons hoofd nodig, eten en drinken, schoonmaakspullen, kleren, een bed... Dat is alles. Dan ga je in een doos en dat is het einde van je leven; je vertrekt met wat je meebracht toen je aankwam."

De kleur groen verbindt je met de natuur en brengt gevoelens van kalmte en vreugde, een groter concentratievermogen en minder angst met zich mee. Boven: De kleur groen verbindt je met de natuur en brengt gevoelens van kalmte en vreugde, een groter concentratievermogen en minder angst met zich mee. Foto: Alex Telfer/The Observer

Ik ben bang dat ik me niet volledig aan het extreme minimalisme kan committeren: ik ben dol op snuisterijen en schatten. Vooral mijn kantoor is rommelig bezaaid met foto's en ansichtkaarten en één plank is een mini-rariteitenkabinet geworden: eierschalen, een haaientand en veren. Moet een stille ruimte per se leeg zijn? "De harmonie tussen dingen kan heel subtiel zijn, zelfs als je veel spullen hebt", zegt Andrews, die haar achtergrond als ruimtelijk wetenschapper gebruikt om leefomgevingen te analyseren. Haar oudere buren, zegt ze, hebben een huis met "duizenden spullen", maar het voelt er niet lawaaierig aan. "Het kan heel kalm aanvoelen als alle kleuren goed bij elkaar passen."

Andrews raadt aan om de 'wimpertest' te doen: doe je ogen half dicht om te zien wat opvalt en je stoort – het is het visuele equivalent van nagels over een schoolbord. Ze gelooft ook dat verschillende kamers zich lenen voor verschillende mate van vulling. Ze houdt van een volle slaapkamer – "Als een kamer voor meer dan de helft gevuld is, voelt het gezellig en interessant aan" – maar geeft de voorkeur aan een meer sobere inrichting voor werk- en woonruimtes. "Ik heb ruimte voor nieuwe ideeën en voor andere mensen."

Gelukkig zijn er andere manieren om je leefruimte stiller te maken dan alleen opruimen. Het aanpakken van daadwerkelijk geluid is er één van. Ik ben extreem gevoelig voor geluid; het obsedeert me en ik ben niet de enige. Volgens onderzoek uit 2018 (weliswaar uitgevoerd door dubbelglasbedrijf Everest) is één op de zes Britten verhuisd vanwege geluidsoverlast. Britse huizen zijn niet bepaald stil. "Onze normen zijn naar mijn mening nog steeds te laag", zegt professor Trevor Cox, hoofd van het akoestisch onderzoek aan de Universiteit van Salford. "Het is een zeer serieus probleem dat vaak over het hoofd wordt gezien." Cox wijst op een aantal veelvoorkomende problemen: laminaatvloeren in plaats van tapijt, waardoor je voetstappen van boven hoort; en gedeelde balken tussen aangrenzende huizen waardoor geluid zich kan verspreiden.

Er zijn oplossingen. "We zeggen altijd: pak het probleem bij de bron aan", zegt Cox. "Leg tapijt neer of zorg ervoor dat je laminaatvloer een geluidsabsorberende onderlaag heeft. Dat maakt een enorm verschil." Door een tv van een gedeelde muur af te halen, voorkom je directe trillingen en verminder je geluidslekkage. "Maar dat vereist wel overleg met je buren." De volgende stap is "je muren verstevigen". Het aanbrengen van gipsplaten met een "veerkrachtige laag" (rubberachtig materiaal) maakt de muren zwaarder en beter bestand tegen geluid.

Raadpleeg de gratis database van Quiet Mark voordat u een nieuw apparaat koopt – er zijn bijna 100 productcategorieën, van wasdrogers tot borstkolven. Quiet Mark test apparaten op decibel- en geluidskwaliteitsniveau en voert jurytests uit; slechts 10-25% van de producten in elke categorie wordt gecertificeerd als stilste en, cruciaal, minst irritante.

Voor Poppy Szkiler van Quiet Mark is stilte een familietraditie. Haar grootvader, John Connell, richtte de Noise Abatement Society op. Ze heeft een enorme verandering gezien in onze bezorgdheid over geluidsoverlast, met name in het tijdperk van thuiswerken. "Onze productcertificering is tijdens de lockdown verdrievoudigd, omdat iedereen zei: 'Ik kan hier niet mee werken!' Geluidsproblemen roepen een emotionele reactie bij ons op; de manier waarop geluid ons beïnvloedt is heel diepgaand." Ze adviseert een geluidsaudit uit te voeren om de tien grootste geluidsoverlastgevers te identificeren, van een lawaaierige centrifuge tot een bulderende badkamerventilatie, en deze vervolgens één voor één aan te pakken.

Ook andere zintuiglijke prikkels kunnen de drukte in huis verminderen. "Kleuren kunnen stimuleren en opwinden, maar ze kunnen ons ook een gevoel van rust geven", zegt Denning. Om die rust met kleur te bereiken, beveelt Bradley warme (rood- en geelachtige) neutrale tinten aan: "Alles met een mooie, zachte warmte", zegt ze. Voor wie een grijsbeige-look huiverig is, is ze een fan van roze. "Stoffig roze ontspant je direct – je schouders zakken, je creëert die gezellige maar kalme omgeving die perfect is voor iedereen die een rustige sfeer wil." Groen is ook een goede optie. "Het is de kleur die je verbindt met de natuur", zegt ze – een verbinding die gevoelens van kalmte en vreugde teweegbrengt, het concentratievermogen verbetert en angstgevoelens vermindert, aldus de Mental Health Foundation. Bradley kiest voor "aards, tijdloos, aardend saliegroen" om die verbinding met een tuin, bloembak of bomen te leggen. "Alles wat de buitenwereld naar binnen brengt, is een voor de hand liggende keuze."

Door je aan één kleurenpalet te houden, verklein je ook het ruimtelijke effect, zegt Denning. "Zorg ervoor dat de inrichting als geheel een harmonieus geheel vormt, waardoor er een vloeiende visuele overgang van de ene naar de andere kamer ontstaat, in plaats van dat je chaotisch en onsamenhangend van kamer naar kamer springt."

Vorm en textuur zijn ook belangrijk. "Aanraken is essentieel", zegt Denning. "Een knuffel van een vriend kan direct rust en sereniteit brengen, en je huis vullen met uitnodigende texturen heeft hetzelfde effect." Natuurlijke elementen – steen, hout, kalkverf – geven ruimtes een organisch, gelaagd gevoel en "een directe verbinding met de natuur". Zelfs het veranderen van stof kan helpen; Denning houdt van "los geweven gewassen linnen, schapenvacht, wol, fluweel, grof ribfluweel en bouclé met bolletjes. Stapel en leg er dekens, plaids en kussens overheen voor een instant ontspannen sfeer."

Met haar blik als ruimtelijk wetenschapper adviseert Andrews om scherpe hoeken en aanrechtbladen te compenseren met zachtere, afgeronde vormen. "Onze huizen hebben vaak zoveel rechte lijnen en hoeken: voor een mens voelt dat als scherpe ellebogen, omdat we zachte, natuurlijke wezens zijn. Ik merk dat mensen zich in een kamer met veel ronde vormen erg op hun gemak voelen."

Gewapend met deze ideeën begin ik de rumoerige stortplaats bij de achterdeur tot rust te brengen met de strenge ijver van een stripboekbibliothecaris. We slepen (bijna) alles naar buiten, voeren Cordingleys suggestie voor een 'schoenenuitruiming' uit en bekijken wat er eigenlijk thuishoort. Het oordeel? Schoenen, ja, maar veel minder, sleutels, hondenspullen en de post, netjes geordend. We verplaatsen en recyclen, leggen een kleed neer, zetten een sleutelbakje en een mooie archiefdoos voor papierwerk op de nu opgeruimde tafel. Trots stuur ik Cordingley een foto van de voortgang, en ze is bemoedigend (ze geeft een paar briljante opbergtips), maar ook een beetje kritisch. "Het ziet er nog steeds erg rommelig uit, met lades op lades," merkt ze op over mijn gestapelde archiefkasten. "Vooral omdat ze verschillende kleuren hebben – niet echt rustig." Ik verdubbel mijn inspanningen totdat de ongeopende post me overweldigt. Ik werk het weg, maar er blijven drie stapels over waar ik niet naar kan kijken zonder misselijk te worden.

Cordingley raadt aan om een "snelle overwinning" te behalen als je vastloopt, dus ik verlaat de rumoerige hal en probeer een van de kalmerende tips van interieurontwerpster Natalie Walton op mijn nachtkastje. "Bedenk wat je ziet als je net wakker wordt," adviseert ze. "Is het een stapel boeken op je nachtkastje en een berg kleren op een stoel ernaast? Of is het iets dat je bewust hebt toegevoegd om 's ochtends vroeg een moment van rust te creëren?"

Het is de eerste (geen verrassing), dus ik neem alles mee uit de kamer: wondermiddelen, Moederdagcadeaus, notitieboekjes, romans, mijn knuffel Knorretje uit mijn kindertijd en nog veel meer. Wat er echt thuishoort, voelt simpel aan: een Kindle, twee boeken, oordopjes verstopt in een mooi kopje en een klein haasje waar ik dol op ben. De rest kan weg; ik schok mezelf door Knorretje in de prullenbak te gooien.

Die nacht, liggend naast de stille, kleine ruimte die ik heb gecreëerd, voelt het alsof er ook in mijn hoofd ademruimte is ontstaan. Er is minder rumoer. Mensen hebben het vaak over luisteren naar de stilte; nu denk ik dat ik een kans maak om me erop af te stemmen.

Zal ik het volhouden om het stil te houden? Ik hoop het wel. Het kost energie en doorzettingsvermogen – dingen hebben een emotionele lading, naast het visuele gezoem – maar ik zal het proberen. De 'stille' ruimte bij de achterdeur begint alweer te murmelen – een motorhelm, een schroevendraaier en een broek zijn inmiddels op tafel verschenen. Het verschil na het stilmaken van het huis is dat ik weet wat waar hoort, en dat maakt het aanpakken van de geluidsbronnen minder overweldigend. Ik geloof niet echt dat je geluid helemaal kunt uitschakelen, of de bron nu intern of extern is. Ik weet niet eens zeker of ik dat wel wil. Zoals Cordingley zegt: "Net wanneer je alles op een rijtje hebt, gebeurt er iets in het leven." Maar misschien zorgt een stiller huis ervoor dat ik niet meer hoef te schreeuwen.

Het geluid van de stilte: zes manieren om een stiller huis te creëren

1. Textuur Breng rust in uw leefruimte met verschillende texturen. Schapenvacht, raffia, wol, fluweel, grof ribfluweel en bouclé geven een gevoel van warmte en geborgenheid. Natuurlijke elementen, zoals steen en hout, verbinden u met de buitenwereld.

2. Kleur: Warme neutrale tinten brengen een gevoel van rust. Een consistent kleurenpalet in het hele huis zorgt voor kalmte en een gevoel van harmonie. Verbind je met de natuur met groene tinten – dit vermindert angst en versterkt het gevoel van sereniteit.

3. Vormgeving: Verzacht harde hoeken, oppervlakken en hoekige meubels met zachtere, afgeronde vormen.

4. Geluidsdempers Keukenapparaten maken nogal wat lawaai. Gebruik de gratis database van Quiet Mark met huishoudelijke producten die gecertificeerd zijn door de Noise Abatement Society om de stilste apparaten te selecteren.

5. Ruimte: Geef elk object een vaste plek en recycle spullen die je niet meer nodig hebt of nooit gebruikt.

6. Vloeren: Leg een ondervloer onder houten vloeren en daarop vloerkleden. Als u aan het renoveren bent, maak dan van de gelegenheid gebruik om de muren te bekleden met gipsplaten om ze geluidsisolerender te maken.

Lees het originele artikel van Emma Beddington (uit The Observer Magazine, gepubliceerd op 20 augustus 2023) op de website van The Guardian.