Stress onder docenten: De schokkende impact van akoestiek op het welzijn

Slechte akoestiek in een klaslokaal kan de stress, de stem en zelfs de levensverwachting van docenten beïnvloeden. Akoestiekexpert Shane Cryer legt uit...

Door SOPHIE BARTON voor WORK IN MIND

Denk eens terug aan die gloriedagen waarin drukke bars en overvolle kantoren deel uitmaakten van het dagelijks leven. Heb je je ooit moeten verstellen om je partner te verstaan, of moeite gehad om je te concentreren te midden van het geroezemoes van collega's? Het kan frustrerend zijn, om nog maar te zwijgen van vermoeiend.

Hoewel velen van ons zich er niet expliciet van bewust zijn, heeft de akoestiek vaak invloed op onze levenskwaliteit. En voor leraren kunnen de gevolgen van een slechte akoestiek verwoestend zijn. Heesheid, verhoogde stressniveaus, vermoeidheid, migraine en zelfs vervroegd pensioen zijn slechts enkele van de gevolgen van het constant moeten concurreren met achtergrondlawaai.

"We horen regelmatig dat leraren hun stem kwijtraken", zegt Shane Cryer, Education Concept Developer bij akoestisch specialist Saint-Gobain Ecophon. "Ze moeten vaak vroegtijdig met pensioen en oudere vrouwelijke leraren merken vaak dat hun stem dieper is dan die van hun vrouwelijke collega's die geen lesgeven, omdat hun stembanden overbelast zijn geraakt."

Verontrustend genoeg tonen statistieken van Voice Care UK aan dat leraren acht keer meer kans hebben op stemgerelateerde gezondheidsproblemen dan mensen in andere beroepsgroepen. En daar zijn ook economische kosten aan verbonden: een onderzoek van het Royal National Institute for the Deaf wees uit dat scholen hierdoor jaarlijks zo'n 15 miljoen pond kwijt zijn.

Een uitdagende industrie

Dit alles komt bovenop een toch al uitdagende situatie. Onderzoek van de liefdadigheidsinstelling Education Support toont aan dat leraren het zwaarder hebben dan ooit. Schokkend genoeg heeft 74% gedrags-, psychische of fysieke symptomen ervaren als gevolg van hun werk, terwijl 52% heeft overwogen de sector te verlaten vanwege de druk op hun gezondheid en welzijn. Burnout lijkt wijdverbreid te zijn en COVID-19 heeft de situatie ongetwijfeld niet verbeterd.

Shane zegt: "Om een goede spraakverstaanbaarheid te garanderen, met name voor basisschoolleerlingen, moeten leerkrachten 15 tot 20 decibel boven het achtergrondgeluid uitspreken. Maar als je lesgeeft in een galmende omgeving, bijvoorbeeld door verkeerslawaai dat door oude schuiframen komt of gewoon in een rumoerige klas, moet je je stem aanzienlijk verheffen om die 15-20 decibel te halen. En als je je stem maar 10 decibel boven een normaal gespreksniveau verheft en dat drie of vier uur lang volhoudt, ben je aan het einde van de dag bijna hees."

En de gevolgen houden daar niet op. Onderzoek wijst uit dat 80% van de leraren lawaai als een stressfactor beschouwt, en het verheffen van je stem verhoogt je hartslag en bloeddruk. Na verloop van tijd kan dit mogelijk levensbedreigende gezondheidsproblemen veroorzaken.

Video: Bekijk de masterclass 'Akoestiek in het onderwijs' van Shane Cryer tijdens de lancering van Quiet Mark's Acoustics Academy.

Geluid en stress

Een baanbrekend onderzoek van dr. Gerhart Tiesler van de Universiteit van Bremen en dr. Markus Oberdörster van Ecophon Duitsland illustreert dit stress-effect op briljante wijze. Bij continue monitoring van de hartslag van docenten bleek dat docenten in een klaslokaal zonder akoestische renovatie slechts 60% van de tijd een ontspannen hartslag hadden. Docenten in een klaslokaal met akoestische renovatie hadden daarentegen meer dan 80% van de tijd een ontspannen hartslag.

Uiteindelijk bleek dat de docent in de les die 5-10 decibel stiller was, een gemiddelde hartslag had die tot wel 10 slagen per minuut lager lag. Het is duidelijk dat akoestisch optimale klaslokalen tot aanzienlijk minder werkstress leidden.

"Wanneer je je stem 10 dB(A) hoger moet verheffen dan een normaal gesprek, verhoog je ook je hartslag en bloeddruk", zegt Shane. "Als je dat je hele carrière lang meemaakt, zal je levensverwachting er waarschijnlijk onder lijden. Je kunt niet verwachten dat je zo lang leeft, vanwege de stress op je lichaam."

“Maar uiteindelijk kan welzijn zo afhankelijk zijn van de omgeving. Als je lesgeeft in een basisschool uit de jaren 70 op het platteland met een laag plafond, een vorm van akoestische behandeling en geluidsabsorberende gordijnen, dan is dat geen probleem. Maar voor een leraar die in de binnenstad werkt, met bussen die voor de deur stoppen en leerlingen die door galmende Victoriaanse gangen rennen, is het een heel ander verhaal.”

Verouderde ruimtes

Shane voegt eraan toe dat de veelvoorkomende combinatie van oude gebouwen en moderne pedagogiek ertoe leidt dat docenten vaak werken in ruimtes die niet adequaat zijn ontworpen om de huidige geluidsniveaus te dempen.

“Tijdens het Victoriaanse tijdperk werd er enorm veel school gebouwd, maar leraren waren natuurlijk veel autoritairder en kinderen spraken veel minder – het was erg stil in de klas,” legt hij uit. “Maar nu draait het bij lesgeven om samenwerkend ‘diepgaand leren’, samenwerken in groepen en discussiëren. Dat is heel gunstig voor leerlingen, maar het introduceert een heel nieuw soort geluid dat er voorheen niet was. We ontwikkelen ons in de manier waarop we lesgeven, maar onze omgeving ondersteunt die activiteit niet altijd.”

Er is nog een ander aspect om rekening mee te houden als het gaat om moderne lesmethoden: een akoestisch fenomeen dat bekend staat als het Lombard-effect. Als meerdere groepen leerlingen tegelijkertijd praten in een klaslokaal met slechte akoestiek, zullen de groepen harder gaan praten in een poging om boven het omgevingsgeluid uit te komen. Dit leidt vervolgens tot een vicieuze cirkel, omdat het geluidsniveau stijgt, iedereen weer harder gaat praten en het geluid in het klaslokaal opnieuw toeneemt.

"Dat zien we ook in restaurants," legt Shane uit. "Als je in een restaurant met je rug tegen de rugleuning van je stoel kunt zitten en een gesprek kunt voeren, is het geluidsniveau prima. Maar in zoveel restaurants moet je voorover buigen om verstaanbaar te zijn, omdat alle gasten hun stem verheffen om de geluidsoverlast te overstemmen. Dat kan je stressniveau beïnvloeden, en zelfs de smaak van je eten."

Een gedragsmatige impact

Maar er is ook goed nieuws: het Lombard-effect heeft een omgekeerde werking. Dat betekent dat akoestische behandeling van een ruimte een nog beter effect kan hebben dan je zou verwachten.

"Je kunt ook het tegenovergestelde effect bereiken," zegt Shane. "Als je de galm in de klas vermindert, dempt iedereen zijn stem en gedraagt het zich meer als een bibliotheek. Vooral de extraverte tieners die zich normaal gesproken misdragen, schreeuwen of zich prima op hun gemak voelen in een lawaaierige omgeving, voelen zich juist ongemakkelijk door het lawaai. Alles wordt stiller dan je zou verwachten, en dat helpt leerlingen zich te concentreren, te onthouden en sneller vooruitgang te boeken met hun diepgaande leerproces. En natuurlijk is de docent daardoor een stuk gelukkiger."

Ook is bekend dat leerlingen positiever reageren als de akoestiek van het klaslokaal het de docent mogelijk maakt om in een gemoedelijke toon te spreken. "Vooral tienerjongens gedragen zich beter en reageren beter op een gemoedelijke toon", zegt Shane. "Een luidere toon wordt als autoritair ervaren en heeft een bijzonder nadelig effect op de manier waarop tienerjongens reageren en zich gedragen."

Afbeelding: Shane Cryer bij het hoofdkantoor van Quiet Mark als gast in aflevering 4 van The Quiet Mark Podcast.

Akoestische oplossingen

Welke vorm kunnen akoestische verbeteringen dan aannemen? Bij de renovatie van een Victoriaans of Edwardiaans gebouw zijn akoestische panelen vaak een goede optie. "Ze zijn er in allerlei vormen, waaronder wolken, en ze worden aan het bestaande plafond bevestigd zonder de bestaande constructie te verstoren", zegt Shane, die onlangs sprak over akoestiek in het onderwijs in de podcast Quiet Mark , een serie die de rol van akoestiek in de toekomst van wonen, bouwen en productontwerp wereldwijd onderzoekt. "Als het plafond hoog is, boven de 2,8 meter, hebben we waarschijnlijk ook akoestische wandpanelen nodig."

Ook biofiel ontwerp speelt hier een rol. Steeds meer studies tonen aan dat blootstelling aan de natuur, en zelfs aan afbeeldingen van natuurlijke omgevingen, kan helpen om stress te verminderen en de cognitieve prestaties te verbeteren.

"Als je akoestische panelen zeefdrukt met boslandschappen, groene bladeren, meren of bergen, merken we dat ieders hartslag daalt en ze zich beter voelen ", zegt Shane. "Een renovatie kan bestaan uit een half dozijn horizontale akoestische panelen, opgehangen aan het plafond, en een of twee wandpanelen. Maar als het klaslokaal al een systeemplafond heeft, kan het volstaan om de niet-akoestische tegels die leidingen verbergen te verwijderen en te vervangen door akoestische tegels. Dit is ook een ideale oplossing in moderne scholen waar het betonnen plafond zichtbaar is, als onderdeel van de thermische strategie om natuurlijke ventilatie te bevorderen."

De noodzaak van bewustwording

Binnen de onderwijssector groeit ongetwijfeld het besef dat optimale akoestiek de investering bij de bouw van nieuwe scholen meer dan waard is. Er is immers zeker potentie voor een hoog rendement op de investering, gezien de lagere stressniveaus bij het personeel, minder migraine en zelfs betere leerprestaties.

"Hoewel er veel voorbeeldige nieuwbouwscholen zijn, voldoen er helaas ook een aantal niet aan de verwachtingen", geeft Shane toe. "De meeste nieuwe schoolgebouwen worden tegenwoordig gebouwd door grote ontwerp- en bouwbedrijven met zeer krappe winstmarges; kostenbesparing is niet ongebruikelijk en goede akoestische ontwerpen kunnen in het gedrang komen door op het laatste moment over te stappen op goedkope, inferieure materialen. Vroeger werden de akoestische specificaties bepaald door architecten, die zich vaak meer zorgen maakten over deze aspecten en veel meer tijd hadden voor overleg."

“Het is belangrijk om te onthouden dat dit niet zomaar een aanbeveling is. BB93 Akoestisch ontwerp van scholen: prestatienormen, waarin de minimumeisen zijn vastgelegd, maakt deel uit van Bouwverordening E4, een wettelijke verplichting. De uitdaging zit hem in het controleren van de naleving van deze normen door middel van evaluaties na ingebruikname. Het inschakelen van akoestische adviseurs om aan te tonen dat de school aan deze eisen voldoet vóór de oplevering, gebeurt gewoonweg niet vaak genoeg.

“Tegenwoordig zijn docenten zo blij met een nieuw gebouw dat ze zelden nog vragen stellen over de akoestiek. Er is ook een gebrek aan kennis en begrip onder docenten – we vinden het moeilijk om hen duidelijk te maken wat een enorme impact dit heeft op hun welzijn.”

Hoewel veel docenten zich er misschien niet van bewust zijn hoe belangrijk akoestiek is, zegt Shane dat bepaalde projecten de voordelen ervan bijzonder duidelijk laten zien.

"We worden vaak gevraagd om de akoestiek in één specifiek klaslokaal op een school te optimaliseren, bijvoorbeeld omdat een kind met speciale onderwijsbehoeften een hoogwaardige akoestische omgeving nodig heeft", legt hij uit. "Je hebt dan uiteindelijk één klaslokaal dat er echt bovenuit steekt en een maand later belt de directeur vaak op om te zeggen dat alle leerkrachten in het gerenoveerde klaslokaal willen werken, omdat het er zoveel beter aanvoelt ."

“Helaas zien we een toename van allerlei gedragsproblemen, en leraren hebben het tegenwoordig erg moeilijk. Dus als het optimaliseren van de akoestiek het werk minder stressvol kan maken en het gedrag van leerlingen kan verbeteren, zal dat een groot verschil maken voor hun stressniveau. Sterker nog, het zou een groot verschil kunnen maken in hun leven.”

Luister naar Shane Cryer die akoestiek in het onderwijs bespreekt in aflevering 4 van de Quiet Mark Podcast HIER .

Shane Cryer is conceptontwikkelaar voor onderwijs bij akoestisch specialist Saint-Gobain Ecophon. Quiet Mark's Acoustics Academy is een online gids die architecten, aannemers en ontwerpers inzicht biedt in de beste akoestische oplossingen, die door experts zijn geverifieerd.

Lees het originele artikel op Work In Mind hier .